Alkol Bağımlılığı

Olgu

36 yaşında kadın hasta Üniversite mezunu, bankada çalışıyor.
Evli, 8 yaşında oğlu var. Polikliniğe eşi ile ve kendi isteği geldi.
Aşırı alkol kullanımı nedeniyle işlerini yapamadığını, evi ve ailesi ile ilgilenemediğini bildirdi. Son 4 yıldır alkol kullanımı artmış, son 1 yıldır ise haftanın her günü alkol kullanmaya başlamış. Önceleri sadece akşamları kullanırken son aylarda sabah kalktığında sıkıntı yaşadığını ve alkol kullandığı zaman rahatladığını bildiriyor.

TANI

On iki aylık bir süre içinde, aşağıdakilerden en az ikisi ile kendini gösteren, klinik açıdan belirgin bir sıkıntıya ya da işlevsellikte düşmeye yol açan, sorunlu bir alkol kullanımı;

Çoğu kez, istendiğinden daha büyük ölçüde ya da daha uzun süreli olarak alkol alınır.
Alkol kullanmayı bırakmak ya da denetim altında tutmak için sürekli bir istek ya da bir sonuç vermeyen çabalar vardır.
Alkol elde etmek, alkol kullanmak ya da yarattığı etkilerden kurtulmak için gerekli etkinliklere çok zaman ayrılır.
Alkol kullanmak için çok büyük bir istek duyma ya da kendini zorlanmış hissetme.
İşte, okulda ya da evdeki konumunun gereği olan başlıca yükümlülüklerini yerine getirememe ile sonuçlanan, yineleyici alkol kullanımı.
Alkolün etkilerinin neden olduğu ya da alevlendirdiği, sürekli ya da yineleyici toplumsal ya da kişilerarası sorunlar olmasına karşın alkol kullanımını sürdürme.
Alkol kullanımından ötürü önemli birtakım toplumsal, mesleki, sosyal etkinliklerin bırakılması ya da azaltılması.
Yineleyici bir biçimde, tehlikeli olabilecek durumlarda alkol kullanma.
Büyük bir olasılıkla alkolün neden olduğu ya da alevlendirdiği, sürekli ya da yineleyici bedensel ya da ruhsal bir sorunu olduğu bilgisine karşın alkol kullanımı sürdürülür.

Aşağıdakilerden biriyle tanımlandığı üzere, dayanıklılık (tolerans) gelişmiş olması:
a. İstenen etkiyi sağlamak için veya eksikliğinde oluşa sıkıntıyı gidermek için artan ölçülerde alkol kullanma gereksinimi.
b. Aynı ölçüde alkol kullanımının sürdürülmesine karşın belirgin olarak daha az etki sağlanması.

Erken Tanı

Alkol kullanım bozukluğu olan kişilerde aşağıdaki davranış değişikleri görülebilir.
Arkadaş çevresi değişir.
Aile ilişkileri azalır, odasında yalnız kalmayı tercih eder.
Okul başarısı düşer ve okula devamı azalır.
Daha fazla para harcamaya başlar.
Hiçbir şeye ilgi duymamaya başlar ve her şeyden uzak kalmayı tercih eder.
Gün içinde bazen neşeli ve sakin, bazen öfkeli ve saldırgan davranışlar sergilediği gözlenir.
Bitkinlik, dalgınlık, uyku bozuklukları, konuşma güçlüğü, burun akıntısı, titreme, terleme, gözde kanlanma, kabızlık, ishal, yürüme güçlüğü gibi fiziksel belirtiler görülebilir.
Ancak unutmamalıdır ki bu belirtilerin sürekliliği ve nedenlerinin iyi gözlenmesi çok önemlidir.

TEDAVİ

Bu hastalıkta erken teşhis tedavi açısından çok önemlidir. Alokol kullanım bozukluğunun tedavisinde hastanın farkındalık düzeyi çok önemlidir.

Tedavinin Aşamaları:

1. İzolasyon dönemi: Hastanın muayenesine göre ayaktan veya yatırılarak uygulanır. Alkol alımını kontrol edemeyecek olan veya polikliniğe günlük gelmesi zor olan hastalar tedavi edilebileceği özel bir kliniğe yatırılır.

2. Detoksifikasyon (arındırma) dönemi: Kullanılan alkol tamamen kesilir. Yoksunluk sendromunun hafif geçmesini için bazı sakinleştirici ilaçlar verilerek vücudun alkolden arınması sağlanır.

3. Rehabilitasyon dönemi: Alkol kullanımına neden olan veya zemin hazırlayan psikolojik ve sosyal problemlerin çözülmesine çalışılır. Bu dönem yıllarca sürebilir